A tolerišem nasilje nad ženama.
A tolerišem nasilje nad ženama.
Član 9 - Udruženja građana i civilno društvo
Član 3 – Definicije
Član 5 - Obaveze država i dužna pažnja
Član 7 - Sveobuhvatne i koordinirane politike
Član 8 - Finansijska sredstva
Član 9 - Udruženja građana i civilno društvo
Član 10 - Koordinaciono tijelo
Član 11 - Prikupljanje podataka i istraživanje
Član 15 - Obuka stručnjaka
Član 16 - Programi preventivne intervencije i programi za rad sa počiniocima nasilja
Član 18 - Opšte obaveze
Član 19 - Informisanje
Član 20 - Opšte usluge podrške
Član 21 - Pomoć kod pojedinačnih odnosno kolektivnih žalbi
Član 22 - Specijalizovane usluge podrške
Član 23 - Sigurne kuće
Član 24 - SOS telefoni
Član 25 - Podrška za žrtve seksualnog nasilja
Član 26 - Zaštita i podrška za djecu svjedoke
Član 27 - Prijavljivanje
Član 28 - Prijavljivanje stručnjaka
Član 29 - Građanske parnice i pravni ljekovi
Član 30 - Naknada
Član 31 - Starateljstvo, pravo na posjetu i bezbjednost
Član 32 - Građanske posljedice prinudnih brakova
Član 33 - Psihičko nasilje
Član 34 - Proganjanje
Član 35 - Fizičko nasilje
Član 36 - Seksualno nasilje, uključujući silovanje
Član 37 - Prinudni brak
Član 38 - Genitalno sakaćenje žena
Član 39 - Prinudni abortus i prinudna sterilizacija
Član 40 - Seksualno uznemiravanje
Član 41 - Pomaganje odnosno podstrekavanje i pokušaj
Član 42 - Neprihvatljiva opravdanja za krivična djela, uključujući i djela počinjena u ime takozvane „časti“
Član 43 - Važenje krivičnih djela
Član 44 - Nadležnost
Član 45 - Sankcije i mjere
Član 46 - Otežavajuće okolnosti
Član 47 - Presuda treće članice
Član 48 - Zabrana procesa obaveznog alternativnog razrješenja sporova odnosno određivanja kazne
Član 49 - Opšte obaveze
Član 50 - Neposredni odgovor, prevencija i zaštita
Član 51 - Procjena rizika i upravljanje rizikom
Član 52 - Hitne mjere zaštite
Član 53 - Mjere zabrane prilaska odnosno zaštite
Član 54 - Istrage i dokazi
Član 55 - Postupci ex parte i ex officio
Član 56 - Mjere zaštite
Član 57 - Pravna pomoć
Član 58 - Zastarjelost
Član 59 - Boravišni status
Član 60 - Rodno zasnovani zahtjevi za azil
Član 61 - Zabrana protjerivanja, odnosno vraćanja (non-refoulement)
 
Član 9 - Udruženja građana i civilno društvo
Član 3 – Definicije
Član 5 - Obaveze država i dužna pažnja
Član 7 - Sveobuhvatne i koordinirane politike
Član 8 - Finansijska sredstva
Član 9 - Udruženja građana i civilno društvo
Član 10 - Koordinaciono tijelo
Član 11 - Prikupljanje podataka i istraživanje
Član 15 - Obuka stručnjaka
Član 16 - Programi preventivne intervencije i programi za rad sa počiniocima nasilja
Član 18 - Opšte obaveze
Član 19 - Informisanje
Član 20 - Opšte usluge podrške
Član 21 - Pomoć kod pojedinačnih odnosno kolektivnih žalbi
Član 22 - Specijalizovane usluge podrške
Član 23 - Sigurne kuće
Član 24 - SOS telefoni
Član 25 - Podrška za žrtve seksualnog nasilja
Član 26 - Zaštita i podrška za djecu svjedoke
Član 27 - Prijavljivanje
Član 28 - Prijavljivanje stručnjaka
Član 29 - Građanske parnice i pravni ljekovi
Član 30 - Naknada
Član 31 - Starateljstvo, pravo na posjetu i bezbjednost
Član 32 - Građanske posljedice prinudnih brakova
Član 33 - Psihičko nasilje
Član 34 - Proganjanje
Član 35 - Fizičko nasilje
Član 36 - Seksualno nasilje, uključujući silovanje
Član 37 - Prinudni brak
Član 38 - Genitalno sakaćenje žena
Član 39 - Prinudni abortus i prinudna sterilizacija
Član 40 - Seksualno uznemiravanje
Član 41 - Pomaganje odnosno podstrekavanje i pokušaj
Član 42 - Neprihvatljiva opravdanja za krivična djela, uključujući i djela počinjena u ime takozvane „časti“
Član 43 - Važenje krivičnih djela
Član 44 - Nadležnost
Član 45 - Sankcije i mjere
Član 46 - Otežavajuće okolnosti
Član 47 - Presuda treće članice
Član 48 - Zabrana procesa obaveznog alternativnog razrješenja sporova odnosno određivanja kazne
Član 49 - Opšte obaveze
Član 50 - Neposredni odgovor, prevencija i zaštita
Član 51 - Procjena rizika i upravljanje rizikom
Član 52 - Hitne mjere zaštite
Član 53 - Mjere zabrane prilaska odnosno zaštite
Član 54 - Istrage i dokazi
Član 55 - Postupci ex parte i ex officio
Član 56 - Mjere zaštite
Član 57 - Pravna pomoć
Član 58 - Zastarjelost
Član 59 - Boravišni status
Član 60 - Rodno zasnovani zahtjevi za azil
Član 61 - Zabrana protjerivanja, odnosno vraćanja (non-refoulement)
 
Član 9 - Udruženja građana i civilno društvo
Članice će prepoznati, podsticati i podržavati, na svim nivoima, rad nevladinih organizacija i organizacija civilnog društva u borbi protiv nasilja nad ženama i uspostaviti djelotvornu saradnju sa ovim organizacijama.
 
0 – pitanje nije regulisano zakonom/politikom, ili postojeća regulativa je vrlo daleko od standarda Konvencije (standard iz Konvencije se smatra minimalnim standardom)
1 – postoji regulacija, ali nije postignut standard Konvencije (u rešenju i/ili primjeni)
2 – postignut standard Konvencije ili sasvim blizu standardu u rešenju
3 - postignut standard Konvencije ili sasvim blizu standardu u rešenju i u primjeni
4 – pitanje je u državi riješeno iznad standarda Konvencije SE
Opšta procjena čl. 9 Udruženja građana i civilno društvo
Poređenje između država čl. 9 Udruženja građana i civilno društvo
PITANJA
 
a. Da li postoji zakon koji reguliše rad nevladinih organizacija ili civilnog društva? Kakav je status NVO? Da li postoje zakoni ili podzakonski akti koji regulišu rad NVO na spriječavanju i borbi protiv nasilja prema ženama i u porodici? Da li su NVO priznate u okviru državnog, regionalnog ili lokalnog zakonodavnog okvira kao aktivni pružaoci usluga, nosioci javnih kampanja, ili drugih vrsta aktivnih subjekata u ovoj oblasti (na primer, imaju ulogu monitoringa ili izvještavanja itd.)? Navedite zakone i uloge vezane za NVO.
Odgovor: Način osnivanja, upisa i brisanja iz registra, status, organi, finansiranje i druga pitanja od značaja za rad i djelovanje nevladinih organizacija je uređeno Zakonom o nevladinim organizacijama. U smislu ovog Zakona, udruženje je dobrovoljna neprofitna organizacija sa članstvom, koju osnivaju domaća i/ili strana fizička i/ili pravna lica, radi ostvarivanja određenih zajedničkih ili opštih ciljeva i interesa. Nevladina organizacija stiče svojstvo pravnog lica danom upisa u registar.
PLUS
a. Da li postoji zakon koji reguliše rad nevladinih organizacija ili civilnog društva? Kakav je status NVO? Da li postoje zakoni ili podzakonski akti koji regulišu rad NVO na spriječavanju i borbi protiv nasilja prema ženama i u porodici? Da li su NVO priznate u okviru državnog, regionalnog ili lokalnog zakonodavnog okvira kao aktivni pružaoci usluga, nosioci javnih kampanja, ili drugih vrsta aktivnih subjekata u ovoj oblasti (na primer, imaju ulogu monitoringa ili izvještavanja itd.)? Navedite zakone i uloge vezane za NVO.
Odgovor: Način osnivanja, upisa i brisanja iz registra, status, organi, finansiranje i druga pitanja od značaja za rad i djelovanje nevladinih organizacija je uređeno Zakonom o nevladinim organizacijama. U smislu ovog Zakona, udruženje je dobrovoljna neprofitna organizacija sa članstvom, koju osnivaju domaća i/ili strana fizička i/ili pravna lica, radi ostvarivanja određenih zajedničkih ili opštih ciljeva i interesa. Nevladina organizacija stiče svojstvo pravnog lica danom upisa u registar.

Ne postoji poseban zakon ili podzakonski akt koji propisuje rad nevladinih organizacija u vezi sa sprječavanjem i suzbijanjem nasilja nad ženama i nasilja u porodici. Ipak, nevladine organizacije su prepoznate kao ključni partner u prevenciji i zaštiti od nasilja, što se potvrđuje Zakonom o zaštiti od nasilja u porodici. Naime, pomenuti Zakon dozvoljava pružanje zaštite i od strane nevladinih udruženja. Takođe, predstavnici  nevladinih organizacija koje se bave zaštitom od nasilja mogu biti angažovani kao dio multidisciplinarnog  tima Centra za socijalni rad i kao povjerljiva lica koja prate žrtve nasilja kroz sve postupke koje su u vezi sa zaštitom. Dodatno, Protokol o postupanju, prevenciji i zaštiti od nasilja u porodici predviđa ravnopravno učešće nevladinih organizacija u ostvarivanju prava na život bez nasilja, prepoznajući  NVO kao značajan resurs i sa kojima institucije treba da razvijaju partnerstvo. U tom smislu, Protokol predviđa saradnju policije i centra za socijalni rad sa nevladinim organizacijama, ali je praksa , kada je ta saradnja u pitanju, neujednačena i razlikuje se od opštine do opštine.

Osim toga, NVO sektoru je priznata uloga i u zakonodavnoj oblasti. Naime, odredbama Uredbe o načinu i postupku ostvarivanja saradnje organa državne uprave i nevladinih organizacija1 se propisuje da organi državne uprave, prilikom izrade i donošenja akata iz godišnjeg programa rada (strategija i analiza stanja u određenoj oblasti, nacrta i predloga zakona, drugih propisa i podzakonskih akata kojima se uređuje način ostvarivanja sloboda i prava građana), obezbjeđuju konsultovanje sa nevladinim organizacijama održavanjem sastanaka (seminari, okrugli stolovi, radionice i dr.) i pisanom i elektronskom komunikacijom (dostavljanje predloga, sugestija, komentara i dr.).

Dalje, Zakon o rodnoj ravnopravnosti predviđa uspostavljanje saradnje između Ministarstva za zaštitu ljudskih i manjinskih prava i nevladine organizacije. Shodno navedenom, predviđena je participacija predstavnika/ce nevladinog sektora u Komisiji za praćenje sprovođenja Plana aktivnosti za postizanje rodne ravnopravnosti 2013-2017.

Zakon o zabrani diskriminacije daje organizacijama mogućnost  za podnošenje pritužbe Zaštitniku/ci i/ili pokretanje sudskog postupka u ime diskriminisanog lica ili grupe lica, uz njihov pristanak.

Prepoznata je i uloga  NVO sektora u radu Komisije za praćenje, procjene i sprovođenja aktivnosti predviđenih Strategijom zaštite od nasilja u porodici koju je formiralo Ministarstvo rada i socijalnog staranja. Međutim ,ova uloga je do sada bila samo formalna, jer se Komisija nije aktivno bavila aktivnostima zbog kojih je osnovana i sastajala se svega jednom godišnje. Još uvijek nedostaje izvještaj Komisije za 2014. godinu.  Strategijom zaštite od nasilja u porodici  nevladin sektor je označen i kao jedan od nosilaca aktivnosti koje su usmjerene na unaprjeđenje sistema zaštite od nasilja u porodici, kao što su izrada predloga izmjena i dopuna propisa koji se tiču oblasti zaštite od nasilja u porodici i praćenje sprovođenja zakona kroz obavezne godišnje izvještaje prema standardizovanim obrascima.
MINUS
b. U principu, da li je NVO zajednica aktivna u ovoj oblasti? Možete li da navedete broj organizacija koje se bave pitanjima nasilja prema ženama i u porodici, vrstu djelatnosti (pružaoci usluga, monitoring, fokus na istraživanju i/ili politikama itd.), broj korisnika itd.? Da li postoje državne, regionalne i lokalne mreže ovih nevladinih organizacija? Koja je njihova uloga? Da li NVO sarađuju sa državnim/drugim akterima na zaštiti, sprječavanju, gonjenju, kažnjavanju, i/ili lakšoj restituciji tih žrtava? Ako postoje, navedite aspekt njihovog rada? Ako postoje koordinacija i saradnja između NVO i državnih organa, da li je institucionalizovana u okviru zakona ili politika, ili su više neformalne prirode? Navedite.
Odgovor: U Crnoj Gori postoje zvanično 53 NVO koje se bave pitanjima rodne ravnopravnosti, a koje su registrovane kod Ministarstva unutrašnjih poslova.2 Suštinski je tek 20-tak3 ŽNVO 4 aktivno, a od toga njih 10-tak obezbjeđuje servise podrške ženama i djeci žrtvama nasilja. ŽNVO su se formirale devedesetih godina pod uticajem regionalnih organizacija i to najprije SOS telefoni za žene i djecu žrtve nasilja.5 Ove NVO pokušavaju da naprave pritisak na javnost kako bi se prihvatili standardi demokratskih društava. Postoji realna opasnost da njihov uticaj, zbog negativne društvene i političke klime umjesto da jača, bude slabiji, jer nemaju održiv sistem finansiranja. Opstanak im zavisi od sposobnosti da se nametnu na konkursima međunarodnih donatora koji podržavaju razvoj ljudskih prava generalno što za posledicu ima regresiju u broju aktivnih žena i ženskih grupa u poslednjih 15 godina.
PLUS
b. U principu, da li je NVO zajednica aktivna u ovoj oblasti? Možete li da navedete broj organizacija koje se bave pitanjima nasilja prema ženama i u porodici, vrstu djelatnosti (pružaoci usluga, monitoring, fokus na istraživanju i/ili politikama itd.), broj korisnika itd.? Da li postoje državne, regionalne i lokalne mreže ovih nevladinih organizacija? Koja je njihova uloga? Da li NVO sarađuju sa državnim/drugim akterima na zaštiti, sprječavanju, gonjenju, kažnjavanju, i/ili lakšoj restituciji tih žrtava? Ako postoje, navedite aspekt njihovog rada? Ako postoje koordinacija i saradnja između NVO i državnih organa, da li je institucionalizovana u okviru zakona ili politika, ili su više neformalne prirode? Navedite.
Odgovor: U Crnoj Gori postoje zvanično 53 NVO koje se bave pitanjima rodne ravnopravnosti, a koje su registrovane kod Ministarstva unutrašnjih poslova.2 Suštinski je tek 20-tak3 ŽNVO 4 aktivno, a od toga njih 10-tak obezbjeđuje servise podrške ženama i djeci žrtvama nasilja. ŽNVO su se formirale devedesetih godina pod uticajem regionalnih organizacija i to najprije SOS telefoni za žene i djecu žrtve nasilja.5 Ove NVO pokušavaju da naprave pritisak na javnost kako bi se prihvatili standardi demokratskih društava. Postoji realna opasnost da njihov uticaj, zbog negativne društvene i političke klime umjesto da jača, bude slabiji, jer nemaju održiv sistem finansiranja. Opstanak im zavisi od sposobnosti da se nametnu na konkursima međunarodnih donatora koji podržavaju razvoj ljudskih prava generalno što za posledicu ima regresiju u broju aktivnih žena i ženskih grupa u poslednjih 15 godina.

ŽNVO koje se bave zaštitom žena od nasilja i zaštitom od porodičnog nasilja pružaju besplatnu emocionalnu podršku, pravnu pomoć, zastupanje pred sudom, psihološku pomoć, pratnju povjerljivog lica, posredovanje u institucijama sistema, smještaj u skloništa, transport iz skloništa u slučaju ugrožene bezbjednosti žrtve. Trenutno u Crnoj Gori postoje tri skloništa koja vode ženske nevladine organizacije (ŽNVO) : SOS telefon Nikšić, Sigurna ženska kuća Podgorica i Otvoreni Centar Bona fide Pljevlja. Besplatnu pravnu pomoć pruža mali broj organizacija, a  zastupanje pred sudom trenutno obezbjeđuje samo NVO Centar za ženska prava iz Podgorice koji pruža usluge i klijentkinjama drugih ženskih nevladinih organizacija. Nažalost, ovaj servis je gotovo nedostupan u manjim opštinama na sjeveru Crne Gore i u ruralnim oblastima gdje nema specijalizovanih servisa podrške.  Ženske NVO takođe realiziju programe iz oblasti: javnog zastupanja, reproduktivnog zdravlja, osnaživanja samohranih majki, socio-ekonomskog osnaživanja žena pripadnica vulnerabilnih grupa, edukacije namijenjene predstavnicima institucija sistema, pokreću inicijative za izmjenu zakona, sprovode istraživanja, monitoring zakona u oblasti zaštite od porodičnog nasilja, a bave se izdavačkom djelatnošću..

Formalno je uspostavljena samo ženska RAE mreža PRVA koja se bavi unapređenjem položaja Romkinja i Egipćanki, ostale mreže su neformalnog tipa i okupljene su oko određenih incijativa i srodnih polja rada.

Vlada Crne Gore je 2009. godine donijela Strategiju saradnje Vlade Crne Gore i NVO. ŽNVO uglavnom djeluju u lokalnim okvirima, pa se saradnja ostvaruje sa CSR, policijom, sudovima, domovima zdravlja. Najčešći oblici saradnje ŽNVO i institucija su u urgentnim situacijama nasilja ili kroz učešće na treninzima i seminarima. SOS telefoni imaju formalizovanu saradnju sa lokalnim institucijama u Nikšiću, Podgorici, Beranama, Bijelom Polju i Ulcinju kroz potpisane Memorandume o razumijevanju i saradnji, a saradnja ŽNVO koje vode SOS telefone saOdjeljenjem za rodnu ravnopravnost koje djeluje pri Ministarstvu za ljudska i manjinska prava je formalizovana potpisivanjem Memoranduma o saradnji. Dio ŽNVO koje se bave zaštitom žena od nasilja (Crnogorski ženski lobi, Sigurna ženska kuća, SOS telefon za žene i djecu žrtve nasilja Nikšić) takođe imaju formalizovanu saradnju sa Kancelarijom za borbu protiv trgovine ljudima kroz potpisan Memorandum o razumijevanju i saradnji.

Kao što je već gore pomenuto, saradnja NVO sa institucijama je definisana kroz Zakon o zaštiti od nasilja u porodici, prevashodno kroz članove koji se odnose na multidisciplinarni pristup i rad povjerljivih lica. NVO koje pružaju zaštitu žrtvama nasilja su članovi lokalnih multidisciplinarnih timova pri centrima za socijalni rad. Uloga predstavnica NVO u ovim timovima, a samim tim i uticaj su ograničeni činjenicom da su u ogromnoj manjini tj. jedinke koje preglasaju predstavnici/ce institucija.
MINUS
[1] Službeni list CG, br. 7/2012.
[2] Registar NVO koje se bave pitanjima rodne ravnopravnosti preuzet sa: http://www.dokumenta.me/nvo/
[3] Stanje ženskih ljudskih prava u Crnoj Gori, Anima-Centar za žensko i mirovno obrazovanje Kotor, 2009. https://rtcg.files.wordpress. com/2010/11/stanje-zenskih-prava-u-crnoj-gori.pdf
[4] ŽNVO – ženske nevladine organizacije
[5] Prvi SOS telefon za žene i djecu žrtve porodičnog nasilja osnovan je1996.godine.
Sigurna enska kuca AC UBL NSRP Drutvo SOS telefon CZR WAVE EWL
Centar za enska prava SOS telefon Nikic
Savet Evrope
 
Sigurna enska kuca AC UBL NSRP Drutvo SOS telefon CZR WAVE EWL Centar za enska prava SOS telefon Nikic Savet Evrope
 
Kampanju podržavaju:
EU
Sadržaj stranice je isključiva odgovornost Sigurne ženske kuće i ni na koji način ne odražava stavove donatora.
Kampanju podržavaju:
EU
Sadržaj stranice je isključiva odgovornost Sigurne ženske kuće i ni na koji način ne odražava stavove donatora.